Zuid-Afrika en Botswana

Reisinformatie

Zowel Zuid-Afrika als Botswana zijn gelegen in het zuiden van Afrika. Waar beide landen een grens delen met Namibië en Zimbabwe, grenst Zuid-Afrika ook nog aan Mozambique en Swaziland en Botswana aan Zambia. Lesotho wordt in zijn geheel omsloten door Zuid-Afrika. Hoewel beide landen een koloniaal verleden hebben, is de geschiedenis van Zuid-Afrika roeriger dan die van Botswana. Waar het tweede land in 1966 onafhankelijk werd van het Verenigd koninkrijk, werd Zuid-Afrika zowel gekoloniseerd door de Nederlanders als de Britten. Hun twintigste eeuw werd volledig overschaduwd door de rassenscheiding (apartheid), waar pas in 1990 een einde aan kwam. Terwijl er in Botswana slechts twee officiële talen (Engels en Setswana) worden gesproken, kent Zuid-Afrika er maar liefst elf.

Onze ervaring

Veiligheid

Hoewel Johannesburg ooit bekend stond als de misdaad-hoofdstad van de wereld, betekent dit niet dat je de stad dient te vermijden. Voorzichtigheid is echter wel op zijn plaats, ook wanneer je de rest van Zuid-Afrika bezoekt. Lees voordat je vertrekt het reisadvies van Buitenlandse Zaken, dan kun je met een gerust hart op reis.

Hoewel er ook veiligheidsrisico’s in Botswana gelden, bevonden wij ons in de acht dagen die we er door brachten, enkel in de nationale parken.

Vervoer

Wie geen georganiseerde reis geboekt heeft, ontkomt niet aan het huren van een auto. Zo ook wij niet. Voor €230 huurden we vijftien dagen lang een 2WD. Hiermee reden we via Pretoria en Louis Trichardt naar de grens met Botswana. Daar parkeerden we de auto acht dagen lang om vervolgens via het Welgevonden Game Reserve weer terug naar Johannesburg te rijden. Hoewel we een paar kilometer over zandwegen moesten afleggen, waren de meeste wegen geasfalteerd. Dat betekent dat je met een 2WD prima uit de voeten moet kunnen.

De conditie van de wegen
De tolwegen in Zuid-Afrika zijn zeer goed onderhouden. Op de andere wegen, vooral richting de grens met Botswana, is enige voorzichtigheid geboden. De vele putholes die deze wegen rijk zijn, zijn niet altijd op tijd te zien wanneer je je snelheid niet aanpast.

Tanken
Omdat de aanwezigheid van tankstations geen gegeven is in Zuid-Afrika, zul je tijdig moeten tanken. Wij deden dit in totaal drie keer: in Louis Trichardt (na 477 kilometer), in Vaalwater (na 634 kilometer) en Johannesburg (na 250 kilometer). In totaal kostte ons dit €110. Dat komt neer op €0,08 per kilometer.

Verkeersregels
Hoewel de verkeersregels in Zuid-Afrika hoofdzakelijk hetzelfde als bij ons zijn, zijn er ook enkele kleine verschillen:

– In Zuid-Afrika wordt er aan de linkerkant van de weg gereden.
– Bij gelijkwaardige kruispunten heeft de auto die als eerste bij het kruispunt aankomt, voorrang. Daarbij is het wel verplicht om de auto eerst volledig tot stilstand te brengen.
– Omdat er veel enkelbaans wegen zijn, is het gebruikelijk dat langzame auto’s links aanhouden. Daarbij is het gebruikelijk om uit te wijken naar de vluchtstrook wanneer een snellere auto op het punt staat om jou in te halen. Deze auto zal je hiervoor bedanken door zijn alarmlichten kort aan te zetten. Jij kunt daar op reageren door kort met je normale lichten te knipperen of je hand op te steken.

Bevolking

Hoewel Zimbabwe met maar liefst zestien officiële talen Zuid-Afrika met ‘slechts’ elf talen verslaat, laat dit wel zien hoe divers en complex de Zuid-Afrikaanse cultuur is. Van de 52.000.000 inwoners is 79% zwart, 9% gekleurd en 9% blank. De overige 3% is Indiaas of Aziatisch.

In Botswana is 80% van de bevolking Tswana. Met slechts twee miljoen inwoners is het een extreem dunbevolkt land. Ter vergelijking: er leven in Botswana drie keer zoveel ezels als mensen.

Schoonheid

Wanneer het aankomt op safari’s, maakt Zuid-Afrika geen schijn van kans tegen Botswana. Waar er in het eerste land gerust drie of vier auto’s om één dier staan, hecht Botswana meer waarde aan exclusiviteit. Wie alleen voor een safari naar Afrika reist, kan Zuid-Afrika met een gerust hart overslaan. Na Botswana, wil je nooit meer iets anders.

Gaan of overslaan?

Het voordeel van Zuid-Afrika, Namibië en Botswana is dat je er gemakkelijk een auto kunt huren waarmee je de grens naar een ander land over mag steken. Waar Botswana zich uitstekend leent voor een safari, kun je in Zuid-Afrika en Namibië ook iets anders ondernemen. Mijn tip? Combineer Botswana met Zuid-Afrika dan wel Namibië. Succes gegarandeerd. Gaan dus!

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

• 

Onze reis

Route

Johannesburg (1), Pretoria (2), Louis Trichardt (3), Tuli Block (4) en Welgevonden Game Reserve (5).

In vijftien dagen legden we 1.361 kilometer af. Omdat we alleen de zeven dagen die we in Zuid-Afrika doorbrachten, reden, komt dat neer op een gemiddelde van 194 kilometer per dag.

Dinsdag 25 september 2012

Johannesburg

Johannesburg is wél de grootste stad van Zuid-Afrika, maar niet de hoofdstad van het land. Dat zijn namelijk Pretoria, Kaapstad en Bloemfontein. Omdat het grootste internationale vliegveld van het land, het OR Tampo International Airport, hier gelegen is, starten veel reizigers hun reis in deze stad. Hoewel Johannesburg het hart van de Zuid-Afrikaanse economie is, is ze ook berucht vanwege de vele criminaliteit.

Onze accommodatie

Het Emerald Guesthouse ligt vlakbij het vliegveld en biedt een gratis shuttle tussen het vliegveld en de accommodatie. Omdat wij pas ’s avonds laat arriveerden, was dat ideaal. Zo konden we de volgende ochtend in alle rust onze huurauto op het vliegveld ophalen.

Woensdag 26 en donderdag 27 september 2012

Pretoria

Ongeveer zeventig kilometer boven Johannesburg ligt Pretoria, de bestuurlijke hoofdstad van het land. Iets meer dan de helft van deze inwoners is blank. In verhouding tot de rest van Zuid-Afrika is dat veel. Hoewel Pretoria ongetwijfeld een bezoek waard is, verbleven wij er niet. In plaats daarvan reden wij vijftig kilometer verder naar Cullinan. Niet voor de plaats waar de grootste ongeslepen diamant ter wereld werd gevonden, maar voor Horseback Africa.

Onze accommodatie

De ‘Lion Tour’-tour was de reden dat wij twee nachten in het Horseback Safari boekten. De accommodatie, die gerund wordt door Colin MacRae en zijn familie, voelt enorm gastvrij. Doordat alle gasten ’s avonds bij de familie aanschuiven voor het diner, voelt het als thuis.

Wat is er te doen?

Wie deze accommodatie bezoekt, kan niet om hun twee highlights heen: de Lion-Tour en de safari te paard.

Wandelen met leeuwen
Tijdens deze tour wordt er in kleine groepen gewandeld met twee leeuwen die maximaal elf maanden oud zijn. De groep volgt daarin het voorbeeld van deze jonge leeuwen, die vrij zijn om te spelen. Voorafgaand aan de tour worden de deelnemers uitgebreid geïnstrueerd, om ervoor te zorgen dat er geen onveilige situaties ontstaan.

Let op
Horseback Africa is in 2015 door Volunteers in Africa Beware op de zwarte lijst geplaatst. Zij geloven dat de leeuwen hier gefokt worden met het doel om geld te verdienen, en niet met het doel de Afrikaanse leeuwenpopulatie te redden en ze weer in het wild te laten leven. Wie ‘Horseback Africa’ en ‘Volunteers in Africa Beware’ googelt, kan het hele bericht op hun Facebook lezen.

Safari te paard
Wie te paard de natuur in trekt, verkeert in de ideale situatie om het wild ongestoord te bekijken. Hoewel het lastig is om tijdens het rijden te fotograferen, is het uiteindelijk belangrijker om gewoon van het moment te genieten. Ook hier wordt er van te voren voldoende tijd genomen om paard en berijder aan elkaar te laten wennen.

Gaan omdat…
Het wandelen met de leeuwen een onvergetelijke ervaring is. Tel daar de gastvrijheid van de familie bij op, en het verblijf is een absolute aanrader.

Voorbij gaan omdat…
Er een kans bestaat dat Volunteers in Africa Beware gelijk heeft. Zelf vind ik het lastig te beoordelen. Hebben zij de juiste intenties of niet? Dat is iets wat je voor jezelf uit moet maken.

Vrijdag 28 september 2012

Louis Trichardt

Gelegen in de meest noordelijke provincie van Zuid-Afrika, Limpopo, is Louis Trichardt. Het overgrote deel van deze provincie is zwart, en volgens de statistieken leeft maar liefst 78% van de bevolking onder de armoedegrens.

De accommodatie

Op een afstand van 380 kilometer van Horseback Africa ligt de Mount Azimbo Lodge. Omdat we de volgende dag op tijd bij de grens met Botswana wilden zijn, besloten we hier te overnachten. Daarvoor was deze accommodatie zeker een aanrader. De eigenaar was vriendelijk en behulpzaam en het eten heerlijk.

Wat is er te doen?

Hoewel we geen tijd hadden om de omgeving uitgebreid te bekijken, besloten we op aanraden van de eigenaar van de Mount Azimbo Lodge wel kort bij het Mapungubwe National Park te stoppen.

Mapungubwe Nationaal Park
Het hoogtepunt van het Mapungubwe Nationaal Park is de samenvloeiing van twee rivieren: de Limpopo en Shashe. Tegelijkertijd is het de plek waar drie landen samenkomen: Zuid-Afrika, Botswana en Zimbabwe. Toch is dat niet de enige aantrekkingskracht van het park. De diversiteit van flora en fauna en haar rijke culturele erfgoed, zorgden ervoor dat het park op de UNESCO werelderfgoedlijst werd opgenomen. Wie het park wil bezoeken, betaalt €10 entree per persoon. Hoewel niet alle wegen toegankelijk zijn met een 2WD, hoeft dat geen reden te zijn om het park niet te bezoeken.

De grens over

Pont Drift is één van de grensovergangen tussen Zuid-Afrika en Botswana. Deze grens is tussen 08:00-16:00 geopend, en is gelegen tussen twee nationale parken: het Mapungubwe National Park in Zuid-Afrika en het Tuli Safari Area in Zimbabwe.

Northern Tuli Game Reserve

Het Northern Tuli Game Reserve is onderdeel van het Tuli Block. Het is één van de grootste privé wildreservaten van zuidelijk Afrika, waarvan de volgende drie concessies de grootste spelers zijn: de Tuli Safari Lodge, het Nitani Private Game Reserve en het Mashatu Game Reserve.

Zaterdag 29 september tot en met woensdag 3 oktober 2012

Tuli Safari Lodge

Net nadat het Northern Tuli Game Reserve in 1964 werd gesticht, kocht een zakenman uit Johannesburg een boerderij en verbouwde deze tot de Tuli Safari Lodge. De rotsschilderingen die in deze concessie te vinden zijn, tonen echter aan dat het gebied duizend jaar eerder ook al bewoond werd.

Onze accommodatie

Nadat we onze auto bij Pont Drift parkeerden, werden we bij de grens opgehaald door onze gids. Omdat we de vijfdaagse adventure trail hadden geboekt, verbleven we gedurende deze dagen in drie verschillende accommodaties.

Nokalodi Tented Camp
De eerste twee nachten brachten we door in het zelfvoorzienende Nokalodi Tented Camp. Hoewel de gasten hier normaal gesproken zelf eten koken in de keuken, werd onze brunch en het diner iedere dag vanuit de lodge gebracht. Deze bevindt zich op slechts twee kilometer afstand van het kamp. Omdat er slechts vier tenten (met ensuite badkamer) in het kamp staan, kun je hier in alle rust genieten van de natuur.

The Hide
De derde dag verbleven wij zielsalleen in een hide, midden in de wildernis. Met niet meer dan twee matrassen, een stapel dekens en een zaklamp om de naastgelegen waterpoel te kunnen bekijken, brachten we de nacht hier door. Avontuurlijk? Absoluut. Slechts enkelen gingen ons voor.

Tuli Safari Lodge
De laatste twee nachten brachten we door in één van de tien luxueuze suites in de Tuli Safari Lodge zelf. Hoewel we hier genoten van de aanwezigheid van het zwembad en de bar, had het niet de charme van het rustige Nokalodi Tented Camp of de hide. De afwisseling tussen de drie locaties was daarom ideaal en maakte ons vijfdaags verblijf dan ook tot een succes.

Hoe ziet een safaridag eruit?

Hoewel onze accommodatie gedurende deze vijf dagen een aantal keer wisselde, zag het dagprogramma er in principe iedere dag hetzelfde uit.

De dag begon iedere ochtend met een safari. Afhankelijk van het aantal gasten, deden wij dat alleen met onze gids of met een maximum van zes personen (inclusief wijzelf). Na de safari volgde de brunch en hadden we een paar uur tijd voor onszelf. De dag werd iedere avond afgesloten met een avondsafari (die soms uit een wandelsafari bestond), een sundowner en het diner.

Welke dieren hebben wij gezien?

Dankzij de inspanningen van onze gids Jerry, hebben wij in vijf dagen tijd veel mogen zien: de olifanten, giraffen en zebra’s, verschillende antilopen, de hyena’s, een leeuwin en de cheetas. Hoewel het in de Tuli Safari Lodge moeilijker is om leeuwen te spotten dan in Mashatu, hebben we één leeuwin van heel dichtbij mogen zien. Het hoogtepunt van onze safari’s was echter de groep cheetas. Voor onze neus maakten zij jacht op een impala en zagen wij hoe deze laatste het onderspit moest delven.

Gaan omdat…
Gids Jerry één van de meest bevlogen gidsen is, die ik ooit heb gezien. Hij doet er alles aan om de safari tot een succes te maken. Dit in tegenstelling tot de gids die wij de eerste dag hadden.

Voorbij gaan omdat…
De adventure trail tegenwoordig niet meer bestaat. De afwisseling van de accommodaties, maakte ons verblijf hier júist tot een succes.

Men in het concurrerende Mashatu méér kan zien in minder tijd.

Gids Jerry het eeuwige leven niet heeft. Hoewel ons verblijf in de Tuli Safari Lodge een succes was, kan het ook heel gemakkelijk anders uitpakken.

Donderdag 4 tot en met zaterdag 6 oktober 2012

Mashatu Game Reserve

Omdat wij van de ene concessie naar de andere gingen, werden wij door de Tuli Safari Lodge op het vliegveld afgezet en daar door Mashatu opgehaald. Daarbij verbleven we niet in de Mashatu Lodge, maar in het Mashatu Tent Camp, dat op een afstand van dertig minuten rijden van de eerste ligt.

Onze accommodatie

Acht luxueuze tenten met ensuite (openlucht) badkamer, bieden ruimte aan een maximum van zestien gasten. Omdat kinderen onder de twaalf jaar hier niet mogen verblijven, is het werkelijk een enclave van rust. Een absolute aanrader!

Hoe ziet een safaridag eruit?

Voordat je ’s ochtends vroeg vertrekt voor een safari, is er gelegenheid om van een klein ontbijt (koffie met cornflakes) te genieten. Bij de safari die volgt, worden er strikte regels gehandhaafd. Om de exclusiviteit te garanderen mogen er niet meer dan drie auto’s tegelijkertijd rondom hetzelfde tafereel staan. Wanneer de vierde auto arriveert, dient de eerste te vertrekken. Omdat de gidsen allemaal voor Mashatu (de lodge of het kamp) werken, worden deze regels strikt nageleefd.

Na de safari wordt een uitgebreide brunch geserveerd, waarna er tijd is om te relaxen. Wie af wil koelen tijdens de hete zomermaanden, kan er heerlijk vertoeven aan het zwembad. Voordat de safari’s later die middag opnieuw starten, wordt er thee met iets lekkers geserveerd. Bij terugkomst eten alle gasten en gidsen gezamenlijk in de boma. Omdat de meeste gidsen er al jaren werken, worden tijdens de diners de mooiste verhalen gedeeld. De perfecte afsluiter van een geslaagde dag.

Welke dieren hebben wij gezien?

Vanwege de droogte in deze maanden (het regenseizoen moet dan nog beginnen), is het makkelijk om dieren te spotten. Er is weinig groen waarachter ze zich kunnen verschuilen. Op de eerste dag zagen we hierdoor al leeuwen en luipaarden, en ook de andere dagen was het geen probleem om deze te spotten. Hoewel de katachtigen prachtig waren, werden wij betoverd door de hyena’s.

Een paar dagen lang waren wij getuige van een schouwspel waarbij de volwassenen wilden slapen en de kinderen wilden spelen. Daarbij moest één van de oudere hyena’s de kleintjes keer op keer terug naar hun kuil brengen. Hilarisch en het zal jouw (negatieve) beeld van deze dieren (als je dat hebt) direct veranderen.

Naast de hyena’s, waren wij ook getuige van een andere bijzondere gebeurtenis. Op de laatste dag zagen we een giraffe, die zijn dorst ging lessen aan het water. Vanwege de kwetsbare positie waarin zij verkeren, is dat niet iets wat je dagelijks ziet.

Gaan omdat…
Mashatu uitermate professioneel gerund wordt. De gidsen zijn kundig en weten precies waar ze moeten zijn om jou de ultieme safari te geven. Wie twijfelt tussen de Tuli Safari Lodge en Mashatu, hoeft niet langer te twijfelen. Mashatu is de place to be.

De kans dat je hier alle katachtigen ziet, groot is. Hoewel luipaarden normaal gesproken lastig te spotten zijn, is de kans klein dat je ze hier niét ziet.

De accommodaties en voorzieningen top zijn. Van de luxueuze tenten tot het verfrissende zwembad en de boma waar gezamenlijk van het diner wordt genoten.

Zondag 7 tot en met dinsdag 9 oktober 2012

Welgevonden Game Reserve

Het Welgevonden Game Reserve is een privé wildreservaat en bevindt zich in het Waterberg district in Zuid-Afrika. Vanuit Johannesburg is het slechts twee en een half uur rijden. Wie hier verblijft, kan kiezen uit twintig verschillende lodges, die verspreid over dit 360 km² grote park liggen. Omdat het park te groot is om in zijn geheel te bekijken, vinden alle safari’s in de buurt van de lodge plaats. Wie geluk heeft ziet echter de gehele ‘Big Five’ hier.

Onze accommodatie

De Nedile Lodge biedt ruimte aan maximaal tien gasten in vijf accommodaties. Hoewel het verreweg ons meest luxueuze verblijf van deze reis was, kan een safari in Zuid-Afrika niet tippen aan een safari in Botswana. Wanneer je alles al gezien hebt, is dat geen enkel probleem. Wij genoten vooral van het prachtige uitzicht dat de lodge zijn gasten te bieden heeft.

Hoe ziet een safaridag eruit?

Net als in Botswana, is het safariconcept ook hier hetzelfde. Tweemaal daags is er een safari gepland, waardoor je alle tijd hebt om de dieren in hun natuurlijke omgeving te bekijken. Is er dan een verschil met Botswana? Jawel. Omdat de gidsen van de verschillende lodges via de radio contact met elkaar houden over waar de dieren zich bevinden, is de kans groot dat zich hier vaker meerdere auto’s om één dier scharen. Hoewel ze ook een maximum hanteren, is dat hier een aantal van vier auto’s tegelijkertijd.

Welke dieren hebben wij gezien?

Met het doel om de witte neushoorn (die in het Tuli Block niet voorkomt) te zien, kwamen wij naar het Welgevonden Game Reserve. Gelukkig werden we op dat gebied niet teleurgesteld. We zagen ze direct de eerste dag en ook de daaropvolgende dagen, bevonden ze zich op dezelfde plek. Naast de neushoorns, zagen we ook nog leeuwen en één cheeta. De buffels en het luipaard hebben we hier niet gezien.

Gaan omdat…
Je nog nooit neushoorns hebt gezien. Deze ga je hier absoluut zien.

Voorbij gaan omdat…
Een safari in Zuid-Afrika niet kan tippen aan een safari in Botswana. Hoewel het hier een tikkeltje groener (en daardoor qua natuur mooier) is, is hier minder wild te zien. Tel daar de grotere hoeveelheid safariauto’s bij op, en dan weet je dat Botswana de betere keuze is.

Eindstand
Wat levert een vijftiendaagse reis naar Afrika nu precies op? Heb ik de Big Five gezien? Helaas niet. De buffel heeft zich de gehele reis verrassend goed weten te verbergen. Is dat erg? Natuurlijk niet. De vele leeuwen, luipaarden, cheetas en hyena’s, maakten onze reis tot een regelrecht succes!

Kosten

We planden, boekten en betaalden (een groot deel) van onze reis al van tevoren. Omdat het gemiddeld dagbudget afhankelijk is van hoelang je in het land verblijft, is dit exclusief de kosten van de vliegtickets. Onderstaand zijn de kosten die wij hebben gemaakt:

Soort	Bedrag	Per dag
Vliegtickets	€999	n.v.t.
Zuid-Afrika	€980	€169
Botswana	€1.406	€201
Vervoer	€295	€20
Overig	€109	€7
Totaal	€3.789	€186

Meer lezen?

Ook in 2015 bezocht ik Botswana. Vijf weken lang deed ik er vrijwilligerswerk bij het Modisa Wildlife Project.